1-5) مفهوم پنجره ها
1-1-5) درباره پنجره ها
اگر با سیستم عامل "DOS" کار کرده باشید، حتما به یاد دارید که در سیستم عامل "DOS"، در هر لحظه فقط با یک برنامه می توانستیم کار کنیم، و تا برنامه در حال
اجرا به اتمام نمی رسید، نمی توانستیم برنامه بعدی را شروع کنیم، که این یک نقطه ضعف بزرگ بود. به این نوع سیستم عامل ها، اصطلاحا سیستم عامل تک کاره یا "Single Task" می گویند.
یکی از ویژگی های ویندوز این است که می توان با چندین برنامه بطور همزمان کار کرد، یعنی شما می توانید در یک بازه زمانی، هم موزیک گوش بدهید، در همان لحظه مشغول تاپ کردن با برنامه "WordPad" باشید، هم یکسری فایل را از جایی به جای دیگری کپی کنید، و هم ...، که این یکی از کوچکترین نقاط قوت ویندوز به شمار می رود. به این نوع سیستم عامل ها، اصطلاحا سیستم عامل چند کاره یا "Multi Task" می گویند.
از آنجا که سیستم عامل ویندوز یک سیستم عامل "Multi Task" است، تمامی برنامه های اجرایی، فولدر ها، و اسناد را در قالب پنجره به کاربر نمایش می دهد، یعنی زمانیکه شما یک برنامه (فوادر و یاسند) را اجرا می کنید، برنامه مورد نظر بصورت یک قاب چ هار گوش که اصطلاحا به آن پنجره می گویند، ظاهر می شود. لازم به تذکر است که همه پنجره ها از یک استاندارد، پیروی می کنند، پس اگر شما کار کردن با یک پنجره، مثلا "My Computer" را یاد بگیرید، کار کردن با اکثر پنجره ها را فرا خواهید گرفت.
2-1-5) کاربرد My Computer یا Windows Explorer
- My Computer
همانطور که قبلا گفته شد تمامی درایو های کامپیوتر مثل A:، C:، D:، E:، … درون "My Computer" قرار دارد، یعنی برای دسترسی و مشاهده فایل ها، اسناد و فولدر های موجود در کامپیوتر می توان از "My Computer" استفاده کرد. برای دسترسی به "My Computer" به روش زیر عمل می کنیم:
دکمه Start -> آیکون My Computer
پنجره My Computer از قسمت های زیر تشکیل شده است:
- نوار عنوان (Title Bar)
- نوار منو (Menu Bar)
- نوار ابزار دکمه های استاندارد (Standard Buttons Toolbar)
- نوار ابزار آدرس (Address Bar Toolbar)
- نوار پیمایش (Scroll Bars)
- پانل وظیفه (Task Panels)
- قسمت مشاهده فایل ها و فولدر ها
- Windows Explorer
یکی از ابزار های قدرتمند ویندوز، برنامه کاوشگر ویندوز یا "Windows Explorer" است. این برنامه برای اولین بار در سیستم عامل ویندوز 98 معرفی گشت ولی به علت نا آشنایی اکثر کاربران با این برنامه، کمتر مورد استفاده قرار می گرفت. در ویندوز برای دسترسی سریع به این برنامه، یک آیکون، بروی نوار ابزار "Standard Buttons"، قرار داده شده است. (پیشن هاد می شود از برنامه "Windows Explorer" استفاده شود.)، استفاده از برنامه "Windows Explorer"، دارای مزایای زیر می باشد:
- دسترسی سریع و آسان به تمامی درایو های کامپیوتر A:، C:، D:، E:، …
- مشاهده همزمان فایل ها و فولدر های یک درایو
- مشاهده همزمان فایل ها و فولدر های 2 درایو متفاوت
برای دسترسی به "Windows Explorer" به روش زیر عمل کنید:
در پنجره My Computer -> نوار ابزار Standard Buttons -> آیکون Folders
بعد از انجام مرحله بالا، همانند شکل زیر (یعنی شکل 65) در سمت چپ پنجره "My Computer"، به جای پانل وظیفه (Task Panels)، پانل دیگری ظاهر می شود، که پانل فولدرز (Folders) نامی ده می شود. این پانل "Folders" همان برنامه "Windows Explorer" است.
با توجه به شکل بالا (یعنی شکل 65)، پنجره "My Computer" به دو پنجره تقسیم شده است، 1) پنجره سمت راست و 2) پنجره سمت چپ
در پنجره سمت چپ، گزینه های "Desktop، My Documents، A:، C:، D:، CD-Drive، …" را مشاهده می کنید، اگر بروی هر یک از این گزینه ها کلیک کنید، می توانید محتویات آن را هم در پنجره سمت راستی مشاهده کنید. اگر خوب دقت کنید در کنار هر یک از گزینه های پنجره سمت چپی، یک علامت مثبت "+" وجود دارد، بعنوان مثال درایو "C:" را در نظر بگیرید و بروی علامت مثبت "+" آن کلیک کنید خواهید دید که علامت مثبت "+" به علامت منفی "-" تغییر می یابد، و تمامی فولدر های درایو "C:"، در همان پنجره سمت چپی نمایان می شود، و اگر بروی علامت مثبت "+" یکی از فولدر های نمایان شده کلیک کنید، تمامی فولدر های زیر مجموعه این فولدر هم نمایان می شود، حال بروی علامت منفی "-" کلیک کنید تا به حالت قبل باز گردید، خواهید دید که علامت منفی "-" به علامت مثبت "+" تغییر می یابد، خوب تمرین کنید، تا بتوانید این عملیات را خیلی سریع انجام دهید.
3-1-5) کاربرد پانل وظیفه (Task Panels)
با توجه به شکل 64 می توانید "Task Panels" را در سمت چپ پنجره یک فولدر باز (مثلا "My Computer")، مشاهده کنید، "Task Panels" یک از امکانات جدید ویندوز XP است، و دارای امکانات زیر می باشد:
- مشخصات یک فایل (یا فولدر، یا سند، و یا درایو) را می توانید فقط با انتخاب کردن فایل مورد نظر، در"Task Panels" مشاهده کنید.
- دسترسی سریع و آسان به بعضی از پنجره های پر کاربرد مثل "My Documents، Control Panel، …"
- یکسری تنظیمات
4-1-5) کاربرد نوار عنوان (Title Bar)
به نوار آبی رنگ بالای پنجره ها، نوار عنوان (Title Bar) می گویند، بروی "Title Bar" نام برنامه، و یا نام پنجره، و یا نام سند نمایش داده می شود. همچنین بروی نوار عنوان 3 تا دکمه وجود دارد که بعدا معرفی خواهند شد.
5-1-5) کاربرد نوار ابزار Standard Buttons
نوار ابزار "Standard Button" را می توانید در شکل های 64 و 67 مشاهده کنید، که به شرح ذیل است:
- دکمه Back
پنجره "My Computer" را باز کنید، دکمه Back خاموش به نظر می رسد، حال بروی درایو "C:" کلیک کنید، دکمه Back فعال می شود، اکنون بروی دکمه Back کلیک کنید، خواهید دید که از درایو "C:" به پنجره "My Computer" بر می گردید. بله درست حدس زدید، دکمه Back برای برگشت به صفحه قبلی است.
- دکمه Forward
در عمل بالا، زمانی که از درایو ":C"به پنجره "My Computer" بر می گردید، دکمه Forward فعال می شود، با کلیک بروی دکمه Forward می توانید دومرتبه از پنجره "My Computer" به درایو ":C" برگردید، در اصل کار دکمه Forward، بازگشت به صفح های است که با دکمه Back از آن خارج شد هاید.
- دکمه Up
دکمه Up، مشابه دکمه Back است، با این تفاوت که دکمه Up باعث حرکت از زیرفولدر (یا سطح پایین) به فولدر اصلی (سطح بالا) می باشد، بعنوان مثال اگر در داخل درایو ":D" باشید، چون درایو ":D" زیر مجموعه (یا به بیان ساده تر در داخل) "My Computer" است، با کلیک بروی دکمه Up، به پنجره"My Computer" خواهید رفت.
- دکمه Search
همانطور که در بخش (3-4) گفته شده است، دکمه Search برای ظاهر کردن پانل جستجو در سمت چپ پنجره مربوطه می باشد.
- دکمه Folders
همانطور که در بخش (2-1-5) گفته شده است، دکمه Folders برای ظاهر کردن پانل"Windows Explorer" در سمت چپ پنجره مربوطه می باشد.
- دکمه Views
همانطور که در بخش (10-2-4) گفته شده است، دکمه View برای تغییر مشاهده فایل ها و فولدر ها می باشد.
6-1-5) کاربرد نوار آدرسAddress Bar
نوار ابزار "Address Bar" را می توانید در شکل زیر (یعنی شکل 68) مشاهده کنید، برای استفاده از نوار ابزار "Address Bar" 2 روش وجود دارد:
روش اول
برای دسترسی سریع به "Desktop، My Documents، My Computer، A:، C:، D:، …، Control Panel" می توانید از نوار ابزار "Address Bar" استفاده کنید، برای این منظور، بروی فلش در سمت راست نوار ابزار "Address Bar" کلیک کنید تا محتویات آنرا مشاهده کنید، حال بروی یکی از گزینه ها، مثلا "Control Panel" کلیک کنید تا پنجره "Control Panel" نمایان شود.
روش دوم
در صورتیکه آدرس یک فولدر (یا یک پنجره) را می دانید، می توانید آنرا در قسمت نوار ابزار "Address Bar" تایپ کنید، و بعد کلید "Enter" از کیبورد را بزنید، این عمل باعث باز شدن فولدر (یا پنجره) مربوطه می شود، بعنوان مثال در نوار ابزار "Address Bar" عبارت "C:\Windows" را تایپ کنید و بعد کلید "Enter" از کیبورد را بزنید. روش دوم دارای یک کاربرد مهم است که به شرح ذیل است:
در بعضی از کامپیوتر ها، بعضی از درایو های کامپیوتر توسط کاربران (بنا به دلایل خاص) مخفی می گردد، شما می توانید با وارد کردن آدرس درایو (یا پنجره) مورد نظر، به آن درایو (یا پنجره) دسترسی پیدا کنید، به عنوان مثال اگر کاربری درایو "F:" را مخفی کرده باشد، شما می توانید با وارد کردن عبارت "F:" در نوار ابزار"Address Bar" به این درایو دسترسی پیدا کنید.
7-1-5) کاربرد نوار پیمایش (Scroll Bars)
نوار پیمایش (Scroll Bars) را می توانید در شکل بالا (یعنی شکل 68) مشاهده کنید. زمانی که محتویات یک پنجره (فولدر) آنقدر زیاد باشد که کامپیوتر نتواند تمامی محتویات پنجره را در یک صفحه نمایش دهد،"Scroll Bar" های افقی و عمودی پنجره ظاهر می شوند، و به وسیله آن ها، صفحه را بالا، پایین و یا چپ و راست می بریم تا بتوانیم محتویات را مشاهده کنیم.
8-1-5) مشاهده و مخفی کردن نوار های ابزار (Toolbars)
برای مشاهده و مخفی کردن نوار های ابزار (Toolbars) به روش زیر عمل کنید:
به عنوان مثال، اگر نوار ابزار "Standard Buttons" را مشاهده نمی کنید، به آدرس زیر بروید:
در پنجره مورد نظر -> منوی View -> منوی Toolbars
پس از انجام عمل بالا، شکل زیر (یعنی شکل 70) ظاهر می شود، بروی گزینه "Standard Buttons" کلیک کنید، تا نوار ابزار "Standard Buttons" ظاهر شود.
برای مخفی کردن نوار ابزار دلخواه تان می توانید همانند روش بالا عمل کنید.
9-1-5) حذف و اضافه آیکون های نوار ابزار Standard Buttons
برای حذف و یا اضافه کردن آیکون های نوار ابزار "Standard Buttons" به روش زیر عمل کنید:
ابتدا به آدرس زیر بروید.
در پنجره مورد نظر -> منوی View -> منوی Toolbars
پس از انجام عمل بالا، شکل زیر (یعنی شکل 70) ظاهر می شود:
با توجه به شکل بالا، در صورتی که آیکونی را از ستون سمت چپ به ستون سمت راست منتقل کنید، آیکون مورد نظر به نوار ابزار "Standard Buttons" اضافه می شود.
- اضافه کردن
با توجه به شکل بالا (یعنی شکل 71)، برای اضافه کردن، از ستون سمت چپ، آیکون مورد نظرتان را انتخاب کنید، و بعد بروی دکمه Add کلیک کنید تا آیکون مورد نظرتان به ستون سمت راستی اضافه شود.
- حذف کردن
برای حذف کردن، از ستون سمت راست، آیکون مورد نظرتان را انتخاب کنید، و بعد بروی دکمه Remove کلیک کنید تا آیکون مورد نظرتان از ستون سمت راستی حذف شود.
- دکمه Reset
تنظیمات را به حالت اول (یعنی تنظیمات پیش فرض ویندوز) بر می گرداند.
- دکمه های Move Up و Move Down
این 2 دکمه برای چیدن آیکون ها در ستون سمت راست است، یا به بیان دیگر برای چیدن آیکون های نوار ابزار "Standard Buttons" می باشد.
- دکمه Close
این دکمه برای بستن پنجره می باشد.
- کادر Text Option
این کادر سه انتخاب دارد، با انتخاب گزینه اول می توان متن را در زیر آیکون های نوار ابزار "Standard Buttons" قرار داد.
با انتخاب گزینه دوم می توان متن را در سمت راست آیکون های نوار ابزار "Standard Buttons" قرار داد.
با انتخاب گزینه سوم می توان متن روی نوار ابزار "Standard Buttons"را حذف کرد.
- کادر Icon Options
این کادر 2 انتخاب دارد با انتخاب گزینه اول می توان، برای نوار ابزار "Standard Buttons" از آیکون های کوچک استفاده کرد.
با انتخاب گزینه دوم می توان، برای نوار ابزار "Standard Buttons" از آیکون های بزرگ استفاده کرد.
